چگونه از آسیب باران اسیدی ناشی از انفجار مخازن سوخت در امان بمانیم؟ - سرمایه گذاری ایکیوسی

مکانیزم شکل گیری و خطرات باران اسیدی

انفجار مخازن بزرگ سوخت که معمولا در پی حملات هوایی یا حوادث صنعتی بزرگ رخ می دهد، ستونی از دود غلیظ و سیاه را به آسمان می فرستد. این دود صرفا یک آلودگی ظاهری نیست؛ بلکه معجونی از مواد سمی است که به سرعت با مولکول های آب موجود در جو واکنش نشان می دهد. نتیجه این واکنش، کاهش شدید سطح pH آب و تبدیل آن به اسیدی خورنده است. وقتی این قطرات تحت عنوان باران اسیدی به زمین می رسند، قدرت تخریب بالایی دارند و می توانند روی هر موجود زنده یا سطح غیرزنده ای اثرات مخرب برجای بگذارند.

خطر اصلی زمانی آغاز می گردد که این قطرات با پوست انسان تماس پیدا نمایند یا بخارات ناشی از آن ها وارد سیستم تنفسی گردد. برخلاف تصور عموم، خطر این بارش ها فقط محدود به زمان بارندگی نیست و حتی پس از قطع شدن باران، تبخیر مجدد این مواد می تواند هوای اطراف را به شدت مسموم کند.

اقدامات فوری در صورت تماس با باران اسیدی

اگر در زمان آغاز بارش در فضای باز بودید و قطرات باران اسیدی روی پوست یا لباس شما ریخت، ثانیه ها معین نماینده هستند. واکنش های شیمیایی روی پوست می تواند منجر به سوختگی های شدید و آسیب های بافتی گردد.

• پرهیز از مالش پوست: اولین و مهم ترین قانون این است که به هیچ عنوان محل تماس را با دست نمالید. استفاده از حوله یا دستمال برای خشک کردن سریع، باعث می گردد مواد اسیدی بیشتر به منافذ پوست نفوذ نمایند و وسعت سوختگی افزایش یابد.
• شستشو با جریان آب سرد: تنها راهکار موثر، استفاده از جریان مداوم آب سرد است. ناحیه آسیب دیده را به مدت طولانی زیر شیر آب بگیرید تا مواد شیمیایی کاملا رقیق شده و از روی پوست شسته شوند.
• مدیریت لباس های آلوده: لباس هایی که خیس شده اند، حالا خودشان منبع انتشار آلودگی هستند. آن ها را با احتیاط از بدن خارج کنید و بلافاصله درون یک کیسه پلاستیکی ضخیم قرار دهید. درب کیسه را محکم گره بزنید تا بخارات سمی از آن خارج نگردد.

ایمن سازی خانه در برابر نفوذ آلودگی شیمیایی

خانه باید امن ترین پناهگاه شما در زمان بارش باران اسیدی باشد، اما اگر منافذ ورود هوا به درستی مدیریت نشوند، فضای داخل خانه نیز آلوده خواهد شد. سیستم های تهویه در این شرایط نقش شمشیر دو لبه را بازی می نمایند.

خطرات جدی استفاده از کولرهای آبی

یکی از بزرگترین اشتباهات در زمان وقوع باران اسیدی، روشن نگه داشتن کولرهای آبی است. ساختار این کولرها به گونه ای است که هوای بیرون را به وسیله پوشال های مرطوب به داخل می کشد. در زمان آلودگی شیمیایی، پوشال های خیس دقیقا مثل یک فیلتر جاذب عمل می نمایند و ذرات اسیدی و دوده را در خود نگه می دارند. سپس موتور کولر با قدرت بالا، هوای مسموم و مرطوب را به داخل اتاق ها پمپاژ می نماید. این کار یعنی تزریق مستقیم سم به فضای زندگی که می تواند باعث آسیب های شدید ریوی گردد. بنابراین به محض اطلاع از وقوع انفجار یا بارش، فیوز کولرهای آبی را قطع کنید.

تنظیمات صحیح برای سیستم های تهویه مطبوع

اگر از کولرهای گازی یا سیستم های تهویه مرکزی استفاده می کنید، شرایط کمی فرق دارد. برای جلوگیری از مواجهه با دود و گازهای سمی که در فضا پخش شده اند، باید بلافاصله تنظیمات دستگاه را روی حالت گردش داخلی یا همان Recirculation قرار دهید. در این حالت، دریچه های ورود هوای تازه بسته می گردد و دستگاه فقط هوای موجود در اتاق را خنک و تصفیه می نماید. این کار مانع از ورود ذرات معلق و بخارات اسیدی به داخل ساختمان می گردد.

مراقبت های حیاتی پس از انتها بارش

بسیاری از افراد تصور می نمایند با بند آمدن باران اسیدی، خطر برطرف شده و می توانند به زندگی عادی برگردند. اما این تصور کاملا غلط است. زمانی که باران قطع می گردد، تابش خورشید یا گرمای زمین باعث تبخیر قطرات اسیدی می گردد.

• خطر تبخیر سطحی: بخاری که از روی آسفالت خیابان ها، پشت بام ها و دیوارهای سیمانی بلند می گردد، غلظت بسیار بالایی از سموم را دارد. تنفس در این هوا حتی از زمان بارش هم خطرناک تر است. بنابراین تا زمانی که هوا کاملا به وسیله باد جابه جا نشده یا سطح زمین خشک نشده است، از منزل خارج نشوید.
• پاکسازی مواد غذایی: اگر در تراس یا حیاط خانه مواد غذایی بسته بندی شده (مثل کیسه های برنج، دبه های ترشی یا نان) دارید، باید بدانید که سطح بیرونی این بسته ها آلوده به ذرات میکروسکوپی اسید است. پیش از آنکه آن ها را به داخل آشپزخانه بیاورید، حتما دستکش بپوشید و بدنه ظروف را با دستمال مرطوب کاملا تمیز کنید. باز کردن یک ظرف آلوده بدون تمیزکاری، محتویات آن را سمی می نماید.

نگهداری از خودرو و سیستم های تصفیه آب

آثار مخرب باران اسیدی روی تجهیزات فنی و وسایل نقلیه نیز قابل توجه است و بی توجهی به آن هزینه های سنگینی ایجاد می نماید.

ممنوعیت استفاده از برف پاک کن

اگر بعد از بارش متوجه شدید که روی شیشه خودرو لایه ای از رسوبات سیاه و چسبناک نشسته، هرگز و به هیچ عنوان برف پاک کن را روشن نکنید. این ذرات ترکیبی از دوده نفتی و اسید خشک شده هستند که سختی بالایی دارند. حرکت تیغه برف پاک کن روی این سطح خشک، حکم کشیدن سمباده روی شیشه را دارد. این کار باعث کدر شدن دائمی شیشه می گردد و دید راننده را برای همواره مختل می نماید. علاوه بر این، گرد و غباری که در اثر این سایش بلند می گردد، بسیار سمی است. راه درست این است که با سطل های آب فراوان و بدون فشار فیزیکی اولیه، شیشه را بشویید تا ذرات شسته شوند.

تعویض فیلترهای آب

نفوذ باران اسیدی به منابع آب های سطحی و حتی لوله کشی های شهری دور از انتظار نیست. اگر در منزل از دستگاه تصفیه آب استفاده می کنید، بعد از انتها بحران باید فیلترهای مرحله اول (فیلترهای الیافی و جذب ذرات) را تعویض کنید. این فیلترها آلاینده ها را جذب نموده اند و اشباع شدن آن ها می تواند باعث عبور مواد سمی یا رشد باکتری ها در مراحل بعدی تصفیه گردد.

اهمیت شستشوی مجاری تنفسی

حتی با رعایت تمام موارد ایمنی، ممکن است مقداری از ذرات ریز دوده و اسید وارد سیستم تنفسی شما شده باشد. پس از عبور از شرایط بحرانی، شستشوی بینی و گلو با محلول های نمکی (سرم شستشو) یک اقدام پیشگیرانه عالی است. غرغره کردن آب نمک رقیق و شستشوی مجاری بینی یاری می نماید تا ذرات چسبیده به مخاط جدا شده و از بدن دفع شوند. این کار ساده می تواند از عفونت های تنفسی و مسائل ریوی در روزهای آینده جلوگیری کند.

جمع بندی

شرایط جنگی و انفجار مخازن سوخت، تهدیداتی فراتر از موج انفجار دارد که باران اسیدی یکی از جدی ترین آن هاست. آگاهی از اینکه چگونه با این پدیده برخورد کنیم، مرز باریک بین سلامت و آسیب دیدگی دائمی است. به یاد داشته باشید که در زمان وقوع این بارش ها، اولویت اول پناه گرفتن در فضای بسته، اولویت دوم قطع راه های نفوذ هوا (به ویژه بستن کولرهای آبی) و اولویت سوم شستشوی سریع هرگونه تماس پوستی با آب سرد است. با رعایت خونسردی و اجرای دقیق این دستورالعمل ها، می توان اثرات مخرب این پدیده شیمیایی را به حداقل رساند.

منبع: خبرنگاران مگ